Organizational culture-in turkish Essay

This essay has a total of 3548 words and 24 pages.

organizational culture-in turkish

Orgüt kültürü ile ilgili calybmalaryn 1970'li yyllarda babladyoy ve 1980'lerde ise
aoyrlyk kazandyoy gorülmektedir . Bunun sebeplerinden ilki, orgütte cebitli
kültürlerden gelen insanlaryn olubturduklary alt kültürlerin birbirleri üzerinde
kurmak istedikleri iktidar mücadelelerinden kaynaklanan olumsuz catybma ortamyny
engellemek icin bir üst kültürün tanymlanmasyna ihtiyac duyulmasydyr. Boylece orgüte
gelen calybanlar kapydan iceri girerken dybarydan getirdikleri kendi kültürel kimlik ve
deoerlerini typky paltolaryny askyya asar gibi dybaryda byrakacaklar ve ib onlüklerini
giyer gibi orgütün üst kültürel kimlioini takynacaklardyr.

Ykincisi, 1970'li yyllardan itibaren Japonya'nyn, yonetim ve ibletmecilik alanynda
Amerika'nyn üstünlüoünü kyrmaya bablamasydyr. Bilindioi üzere, 1960'ly ve 1970'li
yyllar arasy Amerika'nyn dünya ekonomisinde yonetim ve ibletmecilik alnynda
üstünlüoünün tartybmasyz kabul edildioi bir donem olma ozellioi tabymaktadyr. Oysaki
II. Dünya Savabynyn hemen arkasyndan Japon ibletmelerinin bircok alanda Amerikan
ibletmelerinin onüne gecmesi ve ülkelerini ekonomik bir süper güc olmaya dooru
gotürmeleri bircok arabtyrmacyyy bunun nedeni ile ilgilenmeye yoneltmibtir (Morgan,
1998). Bu ilgi orgüt kültürü ile ilgili bir takym kavramlaryn gelibmesini saolamybtyr.

Bu calybma iki bolümden olubmaktadyr. Birinci bolüm Orgüt Kültürü kavramyny atomize
ederek babta orgüt ,ardynda kültür kavramlaryny ibleyecek adyndan ise bir bütün
olarak Orgüt Kültürünü irdeleyecektir. Ykinci bolüm ise Orgüt Kültürünün temel
unsurlary olanVarsayymlar,deoerler, Normlar ve dioer unsurlaryn tek tek ele alynyp
incelenmesinden olubmaktadyr.

BYRYNCY BOLUM:ORGUT KULTURU

Orgüt:
Orgütün deoibik tanymlary yapylmybtyr. Barnard (1994), "orgütü, iki veya daha fazla
bireyin bilincli olarak koordine edilmib etkinliklerinin veya güclerinin bir sistemi"
olarak tanymlamyb ve bir orgütün, ortak bir amacy babarmak icin aksiyona katkyda
bulunmaya gonüllü, birbirleriyle iletibime girebilen bireyler olduounda ortaya cyktyoyny
one sürmübtür. Schein (1970) orgütü; "ib ve ib bolümü yapylarak, bir otorite ve
sorumluluk hiyerarbisi icinde, ortak amac ya da amacyn gerceklebtirilmesi icin bir araya
gelen insanlaryn, gerceklebtirdikleri faaliyetlerinin ussal ebgüdümü", Etzoni (1964)
"belirli amaclara ulabmak icin kurulmub toplumsal birimler", Marc ve Simon (1958) ise,
"üyeleri arasynda ilibkiden oluban toplumsal bir yapy" olarak tanymlamyblardyr. Genib
anlamyyla orgüt; belirli amaclar doorultusunda kibilerin cabalarynyn ebgüdümlendioi bir
yonetim iblevi; amac, insan, teknoloji boyutlarynyn etkilebtioi bir sistem; kibilioini
belirleyen ve kendine ozgü bir kültürü olan; ibleri, mevkileri, calybanlary ve
aralaryndaki yetki ve iletibim ilibkilerini gosteren bir yapydyr.


Kültür:
Kültür kavramy bircok bilimsel arabtyrma disiplini ya da uygulama alanynda kullanyla
gelmektedir. Bu cok alanlylyk kültüre pek cok farkly yaklabymy ve farkly kültür
tanymlaryny da beraberinde getirmektedir. Dolayysyyla biyoloji, sosyoloji,tarih,
antropoloji, güzel sanatlar,felsefe vb. konularda ele alynan kültür kavramyny tek bir
tanymla belirlemek olanaksyz hale gelmektedir.

Genel olarak bir cok tanymdan ortak bicimde cykarylabilecek tanyma gore kültür,
insanlaryn dünyaya bakyb acysyny, olaylary ve bireyleri algylama bicimlerini
belirlemektedir ve ayny topluluoa ait bireylerce paylabylan, bir nesilden dioerine gecen
tutum, davranyb,deoerlendirme, inanc ve yabam bicimlerini yorumlamayy saolayan bir olgu
olarak tanymlanabilir.

Bireyleri bir takym amaclar etrafynda biraraya getiren ibletme organizasyonlary da
toplumda birer alt kültürel alan olubtururlar. Organizasyonlaryn sahip olduou kültür,
bir üst evren olarak ulusal kültürden ooeler tabyr, onunla etkilebim halindedir ancak
kendine ozgü bir deoerler ve semboller sistemine de sahiptir.

Kültürel yapylar insanlaryn yabam süresi ile synyrly deoildir. Bu sebeple zaman
temelinde de bir kültür ayrymyna gidilmelidir. Burada üc tür kültürden soz
edilebilir; postfigurative(sonradan bellenen), atalardan alynan, tarih boyunca yerlebmib,
yabam boyunca yavab yavab oorenilen kültür, cofigurative (birlikte-ebzamanly oluban)
toplum üyelerinin caodablary ile birlikte gelibtirip oorendikleri kültür,
prefigurative(onceden oluban) bireyin yabamyn sonraki evrelerinde oorendioi kültürdür.
Gorüldüoü gibi kültür kavramynyn tanymlary ele alyndyoy zaman mutlaka bir
kollektivizimden bahsedilmelidir. Orgütlerde de bu tip bir yapy olduoundan dolayy orgüt
kültüründen bahsedilmektedir.


ORGUT KULTURU
Ynsanlar icinde yabadyklary kültür tarafyndan mutlaka etkilenirler. Orneoin, orta synyf
bir ailede büyüyen bir insan o aileye uygun deoerleri, inanclary ve beklenen hareketleri
oorenecektir. Bunun aynysy orgütlerde yer alanlar icin de gecerlidir. 3M Pepsi, Wal-Mart
veya babka bir, kültürü iyi yapylandyrylmyb firmada calyban bir kibi, bu orgütten
beklenen davranyblar inanclar ve deoerleri oorenecektir. Toplumun bir toplumsal kültürü
vardyr, ayny bekilde orgütlerinde bir orgüt kültürü vardyr.

Ylk kez Peters ve Waterman (Peters/Waterman: 1982) tarafyndan Amerika'da Pascale ve Athos
tarafyndan ise Japonya'da incelenmib olan ve literatürde ,Orgütsel kültür, Firma
Kültürü, Kurumsal Kültür,Kurum Kültürü, Ybletme Kültürü olarak da dile
getirilen Orgüt Kültürüne ilibkin tanymlar boyle syralanabilir:

Kurum tarafyndan benimsenen temel deoerler ;
Orgütün calybanlaryna ve mübterilrine yonelik politikasyna kylavuzluk eden felsefesi ;
Buralarda iblerin nasyl yapyldyoyna ilibkin ortak gorübler .
Aklyn kollektif bir bekilde programlanamsy ;
Orgüt üyelerince paylabylan temel inanc ve varsayymlar ;
Ybin nasyl organize edimesi, otoritenin nasyl kullanylmasy, insanlaryn nasyl
odüllendiirlmesi ve kontrol edilmesi gerektioine ilibkin kuvvetli inanclar bütünü ;

Orgütte insanlaryn nasyl davranmasy ve birbirini nasyl etkilemesi gerektioini
bicimlendiren, iblerin nasyl yapyldoyny gosteren paylabylan inanclar, tuytumlar,tahminler
ve beklentiler modeli ;

Orgütte ibler konusunda bir grup insanyn sürekli paylabtyoy duygular ;
Bir orgütün temel deoerleri ve inanclary ile bunlary calybanlara ileten simge(sembol),
seromoni ve mitolojilerin bütünü

Belli bir grup tarafyndan kendisinin gerek cevreye uyumu gerekse ici bütünlebmesi
syrasynda oorendioi gecerlilioi kanytlanacak düzeyde olumlu sonuc vermib olan ve bu
nedenle yeni üyelere programlary algylamanyn, dübünmenin ve hissetmenin dooru yolu
olarak ooretilen, bir takym varsayymlardyr.

Orgüt kültürü, orgüt üyelerinin paylabtyoy duygular, normlar, etkilebimler,
etkinlikler, beklentiler, varsayymlar, inanclar, tutumlar ve deoerlerden olubmaktadyr. Bu
alanda otorite olan E. Schein'e gore orgütte hemen hemen yonetici tarafyndan
etkilenmektedir. Orgüt kültürü calybma yabamynda güclü bir deoer mekanizmasydyr.

Toplumda yabamyny sürdürmeye calyban sosyal sistem olarak orgütler,icinde bulunduklary
cevre ile sürekli bir alyb verib icindedir.Dioer bir ifadeyle orgütler toplumdan girdi
saolayan,bu girdileri cykty haline donübtürerek topluma hizmet eden acyk sistemlerdir.

Orgüt kültürünün anlabylmasynda sistem ve durumsallyk yaklabymlary onemli rol oynamaktadyr.
Modern yonetim ve organizasyon teorileri olan sistem ve durumsallyk yaklabymynda orgütler
cevreleri ile ilibkili acyk bir sistem olarak ele alynyrlar.Buna gore orgüt ile cevresi
arasynda karbylykly etkilebim soz konusudur.

Orgüt kültürü ile toplum kültürü arasyndaki ilibkinin kavranmasynda sistem anlayyby
esas olubturmaktadyr. Sistem yaklabymyna gore her sistem kendinden daha büyük bir
sistemin alt sistemidir ve her sistem bazy alt sistemlerden olubur. Bu dübünceden
hareketle orgüt icinde yabadyoy, girdi saolayarak cyktyklaryny sunduou toplumun bir alt
sistemi durumundadyr. Dolayysyyla toplum kültürü ile orgüt kültürü arasynda
sistem-alt sistem ilibkisi mevcut olup bu iki olgu birbirinden baoymsyz olarak
dübünülmemelidir.Toplum kültürü ile orgüt kültürü arasyndaki ilibkiyi ele alan
ve farkly kültürlerde ib hayaty deoerlerinin ne yonde gelibtioi,calybanlaryn motivasyon
ve beklentilerindeki farlylyklaryn hangi unsurlardan kaynaklandyoy konusunda katkylar
saolayan onemli bir arabtyrma Hofstede tarafyndan gerceklebtirilmibtir.

Orgüt kültürü, orgüt üyelerine farkly bir kimlik veren ve orgüte baolanmasyna
yardymcy olan ve orgüt üyeleri tarafyndan paylabylan ic deoibkenleri sunmaktadyr.
Orgüte bu sembolik yaklabym, orgüt kültürü kavramyyla orgütü bir makine veya canly
bir organizma olarak gormenin otesinde yeni bir boyut kazandyrmybtyr.

Orgüt kültürü kavramy, orgütün sembolik temellerine anlamymyza yardymcy olmaktadyr.
Orgüt kültürü orgüte ilibkin sadece bir betimleme deoildir, orgütün kendi icindeki
bir betimledir.

Orgüt kültürü ile ilgili literatürü inceledioimizde, orgüt kültürün bu boyutlardan olubtuounu gorürüz.

• Orgütün tarihi
• Orgütün deoerleri ve inanclary
• Orgütü acyklayan hikayeler ve mitler
• Orgütün kültürel normlary
• Gelenekler, torenler, adetler
• Orgütün kadyn ve erkek kahramanlary.


































2.ORGUT KULTURU UNSURLARI
Orgüt Kültürü bir onceki bolümde de belirtildioi gibi cebitli unsurlardan olubur. Bu
unsurlaryn bir kültür icindeki farkedilirliioi gorünürlüoü farkly düzeylerde
gerceklebmektedir. En derin-en az gorünür- düzey Orgüt icindeki bireylerin orgüte,
orgüt ici davranyblar, kararlara dair varsayymlarydyor. Bunu syrasyyla deoerler ve
normlar izler. En dyb tabakayy ise fiziki varlyklar, hikayeler, soylenceleri merasimler
vb. izler. Orgüt kültürü bu tabakalarynyn hissedilmeleri farkly farkly olsa da
heterojen bir karybymyndan otebirbirlerinin icine nüfuz etmib homojern bir yapy
arzetmektedir.

1. Varsayymlar
Orgütlerde, calybanlaryn tutumlaryny, dolaysyyla da günlük eylemlerinin somut
sonuclaryny etkileyen en güclü kültürel ooelerden biri de varsayymlardyr. Varsayymlar
orgüt üyelerinin algy, dübünce, his ve davranyblaryny yonlendirerek, onlaryn orgütsel
yabama ilibkin tabydyklary dooru-yanlyb, anlamly-anlamsyz, olanakly-olanaksyz gibi on
kabullerini olubturan tartybmasyz doorulardyr (Sabuncuoolu ve Tüz, 1998; Ypek, 1999).
Varsayymlar, oylesine güclü bir bekilde benimsenmiblerdir ki, orgüt calybanlarynyn
bunlary ihlal etme olasylyoy bile dübünülemez. Varsayymlaryn dioer bir ozellioi de
genellikle bilincsiz olmalarydyr. Orgüt üyeleri kendi varsayymlarynyn farkynda
olmayabilirler, onlary tartybmak ya da deoibtirmek konusunda cekimser olabilirler (Nelson
ve Campbell, 1997). Varsayymlar, deoerlere gore daha derin bir zihinsel yerlebime
sahiptirler. Bu nedenle varsayymlar zaman icinde kazandyklary gecerlilik ile deoerleri de
yonlendirirler. Dolayysyyla, varsayymlar kültürel deoibimde onemli bir direnib alany
olubtururlar (Sabuncuoolu ve Tüz, 1998).

Belirli kültürel unsurlara sahip olabilecek kadar bir ortak gecmibi olan orgütlerde
insanlaryn tavyrlaryny dolayysyyla da günlük eylemlerinin somut sonuclaryny etkileyen en
güclü kültürel unsurlardan biri de yine varsayymlardyr.

Varsayymlar orgütü olubturan bireyler ve gruplarca paylabylan orgütteki insan unsuru,
orgütsel ve dyb cevresel sorunlar, insan ilibkileri ve eylemi ile bütün bunlara ilibkin
gercek ve doorunun dooasyyla ilgili temek yorumlary icermektedir. Bu yorumlar zamanyn
mekanyn kullanymy, yapylan ibler ve bunlaryn yapylyb bicimlerinde somutlabmaktadyr.
Varsayymlaryn en onemli ozellioi ise tartybmaya acyk olmamalary ve sorgusuzca kabul
edilmeleridir.

Varsayymlar kibi ya da gruplar icin davranma dübünme hatta hissetme süreclerinin
referans cevrelerini olubturan bilinc dyby düzeye itilmib varolma ilkelerine ibaret
etmektedirler. Ynsanlaryn dyb cevreyle ilibkilerinde kebfettikleri sorun cozme ve ihtiyac
karbylama bicimleri uzun zaman dilimleri icinde gecerlilioini kanytladyktan sonra cevreyle
ilibki kurmanyn tek dooal bicimi olarak kabul edilmekte ve bilinc dybyna itilerek insan
dübüncesinin sorgulama alanyndan cekilmektedir. Boylece varsayymlar olubmaktadyr.

Varsayymlaryn deoerlere gore daha derin bir zihinsel yerlebime sahip olmasy ve zaman
icinde kazandyklary gecerlilik ile deoerleri de yonlendiren yapysy kültürel deoibimde bu
unsurlary onemli bir direnib alany haline getirmektedir. Bu nedenle kültürel deoibimde
temel varsayymlaryn yonetimler tarafyndan cok iyi analiz edilmesi gerekir

Temel varsayymlar: Orgüt üyelerinin cevreyle ilibkiler, gercekler, insan eylemlerinin
anlamy ve insan ilibkilerinin dooasyna dair temel olarak paylabtyklary inanclardyr.16 Bu
deoerler genelde kolay bir bekilde izole edilemezler fakat bu bize kültürün orgüt
yabamyny nasyl her acydan etkiledioini anlamamyzda yardymcy olur. Temel varsayymlar bir
orgütsel kriz zamanynda yüzeye cykabilir.


2. DEÐERLER

Deoerler, insanlaryn icinde bulunduklary durumlary, eylemleri, nesneleri dioer insanlary
deoerlendirmede ve yargylamada benimsedikleri orüntülerdir. Kysaca iyi kotü ayrymyna
temellik eden alternatifler arasynda tercih ve yargylama yapmayy saolarlar. Deoerler daha
cok olany deoil olmasy arzulanan ideal hedefleri temsil ederler. Bu hedefler genellikle
dürüstlük, saygynlyk, babary gibi arzulanan soyut davranyb bicimleridir.

Deoerlerle bir orgütün temel amaclary ,idealleri standartlary yansytylmakta ve bunlar
orgütsel kimlik ve yonetim felsefesi icinde cebitli bicimlerde dile getirilmektedir.
Orgütsel deoerlerin kaynaoy orgüt üyelerinin insan cevre ve bu ikisinin etkilebimi
sonucu ortaya cykan durumlara ilibkin kabul edilen doorulary olubturmaktadyr. Deoerler
kysaca orgütte neyin onemli olduounu gostermektedirler.

Tabydyklary vurgulara ve yonelimlere gore deoerler abaoydaki gibi bir gruplanmaya tabi tutulmubtur:
• Kurumsal deoerler: Kritik ve rasyonel yaklabymlar yoluyla gerceklioin kebfedilmesine büyük onem verirler.
• Ekonomik deoerler: Yarar ve pratiklioe gore deoerleme vurgusu tabyrlar.
• Estetik deoerler: bicim ve uyumun onemine yoneliktirler.
• Sosyal deoerler: Ynsan sevgisi ve ilibkilere dair tabynan deoerlerdir.
• Politik deoerler: Güc kazanma ve etki alanyn genibletilmesine onem veren deoerlerdir.
• Kutsal deoerler: Rasyonel dünya dybyndaki olubumlary anlamaya ve acyklamaya yoneliktirler.
Deoerler, ib gorenlerin iblem ve eylemlerini nitelendirmeye, deoerlendirmeye ve
yargylamaya yarayan olcütlerin kaynaoydyr. Ynsan, nesne ve olaylaryn orgüt toplumca ne
deoerde bulunduounu orgütce gelibtirilen kültürel deoerler belirler. Deoerler,
normlardan daha genib ve daha somut kavramlardyr, normlaryn haklylayycylarydyr. Bir norm
kültürel deoerlerden kaynaklanmadykca mebru olmaz. Bir normu ib gorenlerce uygulanmasy
gereken bir kural ve olcüt nitelioine ulabtyran dayandyoy kültürel deoerlerdir.
Continues for 12 more pages >>